المقداد السيوري (مترجم: بخشايشى)
109
كنز العرفان في فقه القرآن (فارسى)
آرى به آيهء مباركه براى اثبات يك مسئلهء اجماعى ( در حال سفر و جنگ نماز و به غير قبله ، صحيح است ) مىتوان استدلال كرد و همين اجماع مخصّص و تخصيص دهندهء عموم آيهء « وَ حَيْثُ ما كُنْتُمْ » مىباشد . توضيح : از آيهء « وَ حَيْثُ ما كُنْتُمْ » ؛ « هرجا بوديد » استفاده مىشود در هر مكانى باشيد و در هر حالتى باشيد ، بايد رو به مسجد الحرام ، نماز بخوانيد و اجماع مذكور اين عام را تخصيص مىزند ، مىگويد در حال سفر و جنگ نماز به غير قبله نيز صحيح است » . سرانجام آيهء « وَ حَيْثُ ما كُنْتُمْ » مربوط به غير حال سفر و جنگ مىباشد ، و اين امر مطلوب و خواستهء ما است . « إِنَّ اللَّهَ واسِعٌ » ؛ « رحمت خداوند شامل حال همهء بندگانش مىشود و بر بندگانش سختگيرى نمىكند » . « عَلِيمٌ » يعنى خداوند به مصالح بندگان و غير مصالح آنها ، دانا است و با آگاهى خود ، امور بندگان را تدبير مىنمايد . [ 28 ] آيهء هشتم : « جَعَلَ اللَّهُ الْكَعْبَةَ الْبَيْتَ الْحَرامَ قِياماً لِلنَّاسِ وَ الشَّهْرَ الْحَرامَ وَ الْهَدْيَ وَ الْقَلائِدَ ذلِكَ لِتَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يَعْلَمُ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ وَ أَنَّ اللَّهَ بِكُلِّ شَيْءٍ عَلِيمٌ « 1 » » ؛ « خداوند ، كعبه بيت الحرام را وسيلهاى براى اقامهء امر مردم قرار داده است و همچنين ماه حرام و قربانىهاى بىنشان و قربانىهاى نشاندار ، اينگونه احكام ( حساب شده و دقيق ) به خاطر آن است كه بدانيد خداوند آنچه را در آسمانها و آنچه را در زمين است ، مىداند و خداوند به هر چيزى دانا است » . توضيح : « كعبه » در اصل از مادهء « كعب » به معناى برآمدگى است . به زنانى كه تازه سينهء آنها برجستگى پيدا كرده است ، « كاعب » گفته مىشود . خانه خدا « كعبه » ناميده شده ، به خاطر مربّع بودن كه مربّع مكعب است به جهت برجستگى و بلند بودن زواياى آن ، مكعّب مربّعى است كه چهار سمت آن ارتفاع و بلندى دارد . خانهء خدا چنين است ، لذا به « كعبه » نامگذارى شده است . و ابن عامر « قيّما » را بدون الف قرائت نموده است و بقيهء قاريان « قياما » ( با الف ) قرائت نمودهاند . قيام مصدر است ، مانند صيام و عياذ . ( امساك نمودن و پناه بردن )
--> ( 1 ) . سوره مائده ، آيه 100 .